كشف گودالي عظيم به اندازه اقيانوس اطلس در سياره مشتري!

تحقيقات جديد حاكي از آن است كه گودال ايجاد شده در سياره مشتري پس از ضربه ژوئيه 2009 در حقيقت توسط يك سيارك به اندازه كشتي تايتانيك به وجود آمده است.

 (ايسنا)، يك سنگ عظيم 500 متري با مشتري برخورد كرده و گودالي به اندازه اقيانوس اطلس به وجود آورده كه تقريبا با لكه قرمز كوچك سياره برابر است.

اين اولين باري بود كه دانشمندان اصابت يك سيارك را به يك سياره تحت نظر گرفته بودند؛ تا پيش از اين تصور مي‌شد كه دنباله‌دارهاي يخي پس از كشيده شدن در ميدان مغناطيسي مشتري به سياره برخورد كرده بودند.

محققان اين كشف را جالب توجه خوانده و از آن به منزله تذكري ياد كردند كه منظومه شمسي مكاني پيچيده و خشن است.

اين گودال عظيم توسط يك اخترشناس آماتور استراليايي در ژوئيه سال 2009 از خانه‌اش كشف شد.

آنتوني ولسلي در ابتدا تصور مي‌كرد كه با يك نقطه سياه روبرو شده اما در زاويه‌اي بهتر با ناحيه‌اي كاملا سياه روبرو شد كه به معني وقوع يك اصابت بود.

وي در آن زمان با ناسا ارتباط برقرار كرد و تاكنون دانشمندان در حال بررسي علت بوجود آمدن اين گودال عظيم بودند.

دانشمندان با استفاده از داده‌هاي سه دوربين مادون قرمز براي آزمايش جو سياره مشتري، تركيبات گازهاي خاص و شرايط شيميايي خرده‌هاي باقيمانده از اصابت استفاده كردند.

آنها به اين نتيجه رسيدند كه احتمالا سيارك در زمان اصابت با سياره و پرتاب تكه سنگ‌ها به بالاي ابرها، از خود چيزي برابر پنج گيگاتن تي.ان.تي نيرو آزاد كرده است.

اين موضوع باعث افزايش دما تا چهار درجه كلوين تا 42 كيلومتري بالاي ابرها شد. البته اين ميزان آنچنان عظيم نبود اما بدليل فراگير شدن آن در كل سياره قابل توجه است.

محققان همچنين گازهايي مانند آمونياك را نيز كه در زمان اصابت از زمين به هوا برخاسته مورد بررسي قرار داده و به اين نتيجه رسيدند كه اين اصابت رخ داده است.

اصابت اين سيارك به سياره مشتري دقيقا 15 سال پس از اصابت دنباله‌دار «شوميكر-لِوي 9» اتفاق افتاد.

استفاده پرندگان از نظريه كوانتومي براي مسيريابي!

دانشمندان اظهار كرده‌اند كه پرندگان ممكن است در زمان پرواز در آسمان بتوانند ميدان الكترومغناطيسي زمين را مشاهده كنند.

 (ايسنا)، بسياري از موجودات از جمله پرندگان با تشخيص جهات نيروهاي مغناطيسي اطراف زمين، مسير خود را مي‌يابند اما محققان اكنون واكنش‌هاي مختلفي را كه توسط چشمان پرندگان مطابق با جهت چرخش ميدان ايجاد مي‌شود كشف كرده‌اند.

به گفته محققان اين واكنش‌ها مي‌تواند تصويري از ميدان مغناطيسي را به شكل سايه‌روشن‌هايي در چشم پرنده ايجاد كند.

دانشمندان مي‌گويند: در صورتي‌كه اين امر حقيقت داشته باشد، نمونه‌اي ديگر از عجايب طبيعت را شاهد خواهيم بود.

اين نظريه پيچيده شامل آزمايش پروسه‌اي ‌است كه طي آن نور وارد چشم پرنده مي‌شود و اين مساله طي 30 سال گذشته كنجكاوي جامعه علمي را برانگيخته است.

در اواخر دهه 1970 كلاوس شولتن، يك فيزيك‌دان به اين نتيجه رسيد كه پرندگان با تكيه بر واكنش‌هاي بيوشيميايي حساس به جاذبه زمين در چشمانشان مسير خود را پيدا مي‌كنند.

از آن زمان، دانشمندان با انجام تحقيقاتي سلول‌هاي خاصي را در چشم پرندگان شناسايي كردند كه اين عملكرد را با استفاده از پروتئين كريپتوكروم انجام مي‌دهد.

به گفته دانشمندان چنين تصويري به صورت يك شكل واضح نبوده بلكه بر اساس حركات ميدان مغناطيسي فقط بصورت سايه و روشن است.

اين در حالي است كه هنوز شاهد روشني بر اين ادعا پيدا نشده اما دورنماي چنين كشفي دانشمندان را حيرت‌زده كرده است.

بخت بلند ناسا در استقرار موفقيت‌آميز بادبان خورشيدي

اولين بادبان خورشيدي ناسا كه تاكنون استقرار آن، عملياتي شكست‌خورده محسوب مي‌شد، با موفقيتي غيرمنتظره در مدار پايين زمين مستقر شد.

پس از گذشت يك ماه از ناكامي نانوماهواره «NanoSail-D» در خروج از ماهواره مادر، خروج خود به خودي اين نانوماهواره از ماهواره «FASTSAT» طي هفته گذشته،‌ تعجب مهندسان مركز پرواز فضايي مارشال ناسا را برانگيخت.

بخت زماني با ناسا يار بود كه در 20 ژانويه، پس از يك شمارش معكوس سه روزه،‌ بادبان پليمري 9.5 متر مربعي فوق‌العاده نازك كه توسط نانوماهواره حمل مي‌شد، در فاصله 650 كيلومتري زمين برافراشته شد و براي 120 روز در اين مدار خواهد ماند.

نانوماهواره NanoSail-D يكي از شش نمونه محموله علمي فناوري ناسا در ماهواره FASTSAT بود كه در نوامبر 2010 به فضا پرتاب شد. خروج اول در ششم دسامبر انجام شد؛ اما NanoSail-D نتوانست از ماهواره مادر جدا شود.

اكنون پس از آزادسازي موفقيت‌آميز هفته گذشته، اين نانوماهواره مي‌تواند با موفقيت اهداف خود را دنبال كند.

ماه ژوئن گذشته ژاپن توانست براي اولين بار يك بادبان خورشيدي را در فضا مستقر كند.

حركت سريع ستاره فراري از ميان فضا

يك ستاره عظيم كه از همراه قديمي خود جدا شده اكنون به سختي راه خود را از ميان غبارهاي فضايي ادامه مي‌دهد و اين امر به يك شوك قوسي درخشان منجر شده كه به صورت يك هلال زردرنگ در تصاوير تلسكوپ ناسا ديده مي‌شود.

به گزارش  (ايسنا)، اين ستاره كه «زتا مارافساي» نام دارد بسيار بزرگ بوده و حجمي 20 برابر خورشيد ما دارد. در تصويري كه با اشعه مادون قرمز به رنگ‌هاي قابل مشاهده درآمده، مي‌تون اين ستاره را به رنگ آبي و در ميان قوسي درخشان مشاهده كرد.

«زتا مارافساي» پيش از اين در مدار ستاره‌اي به مراتب سنگين‌تر قرار داشت اما با انفجار اين ستاره و تبديل آن به ابرنواختر، «زتا مارافساي» مانند يك گلوله به فضاي بيروني پرتاب شد. در حال حاضر اين ستاره با سرعت 24 كيلومتر در ثانيه در حال حركت است.

با حركت سريع ستاره در فضا، بادهاي نيرومند آن گاز و غبار را به سمت خارج آن و به سمت آنچه كه شوك قوسي ناميده مي‌شود فشار مي‌دهد. مواد داخل شوك كماني آنچنان فشرده است كه با نور مادون قرمز مي‌درخشد و ماهواره کاوشگر نقشه‌بردار فروسرخ ميدان وسيع (WISE) مي‌تواند آن را مشاهده كند. تاثير اين ستاره مانند حركت يك قايق پرسرعت در آب است كه يك موج را در جلوي خود مي‌راند.

اين شوك قوسي كاملا در نور مرئي پنهان است. اين تصوير با استفاده از اشعه مادون قرمز (WISE) تهيه شده است.

مکان رصدخانه ملی پس از 9 سال مشخص شد.

مکان رصدخانه ملی پس از 9 سال مشخص شد.

مکان رصدخانه ملی ایران پس از 9 سال تلاش سرانجام مشخص شد. دکتر رضا منصوری مسئول طرح رصدخانه ملی ایران این خبر را دیروز اعلام و مکان آن را کوه کرگش در ارتفاعات اطراف کاشان معرفی کرد.

براساس آخرين ارزيابي‌هاي انجام شده، هر دو قله «دينوا» و «گرگش» واجد ارزش نجومي بسيار بالايي هستند و «گرگش» با 600 متر ارتفاع بيشتر از قله «دينوا» كه رصدخانه را از غبار محلي دور مي‌كند و از لحاظ پارامتر مهم ديد، به دينوا برتري دارد.

رصدخانه ملي ايران به عنوان اولين رصدخانه پژوهشي كشور، اولين گام بزرگ كشور براي ايجاد زير ساخت‌هاي پژوهشي در نجوم و كيهان شناسي رصدي است كه حاصل آن تشكيل و رشد گروه‌هاي پژوهشي و ايجاد بخش‌هاي توسعه فناوري خواهد بود.

طرح رصدخانه ملي ايران در سال 1378 به عنوان يكي از طرح هاي كلان علمي در شوراي پژوهش‌هاي كشور مطرح شد و مكان‌يابي رصدخانه از همان سال‌ها آغاز شد. روندي كه با عدم اختصاص بودجه مناسب با افت و خيزهاي فراوان همراه بود.

با تصويب طرح رصدخانه ملي در زمره طرح‌هاي كلان ملي فناوري در اسفند ماه 87 و رفع مشكلات مالي طرح، روند پيگيري آن شتابي دوچندان گرفت تا سرانجام در اواسط سال جاري پس از سال‌ها تلاش و بررسي شرايط 40 قله در نواحي مختلف كشور، فرآيند پيچيده و حساس مكان‌يابي رصدخانه به پايان رسيد و از ميان دو قله «گرگش» و «دينوا» در منطقه كاشان كه واجد بيشترين ارزش نجومي در كشور هستند، «گرگش» به عنوان ميزبان نخستين تلسكوپ و رصدخانه ملي ايران انتخاب شد.

 

برنامه‌ريزي طرح اين است كه در اوايل تابستان مطالعات خاك شناسي و بررسي‌هاي مشابه در بالاي قله آغاز شود كه در اين صورت ساخت ساختمان رصدخانه به سال 91 موكول مي‌شود.

وي با بيان اين كه سازه استوانه‌اي نوك قله براي نصب تلسكوپ از آ‌لومينيوم به همراه مصالح ساختماني ساخته مي‌شود افزود: شكل كلي محفظه تلسكوپ توسط مهندسان ايراني طراحي شده كه به شكل استوانه‌يي به قطر 10 متر و به طول 23 متر است كه بالاي آن يك گنبد قرار دارد كه در نهايت با تغييرات كوچك همين طرح عملياتي خواهد شد.

 طرح اولیه رصدخانه ملی ایران

منصوري با بيان اين كه شركت هاي داخلي توانمندي بالايي در طراحي سازه بالاي قله دارند، خاطرنشان كرد: در حال حاضر از چهار كارخانه بازديد و مذاكرات را آغاز كرده‌ايم و احتمالا از چهار كارخانه ديگر هم بازديد خواهيم كرد تا با توانمندي‌هاي آنان آشنا شويم و در اواخر بهار و اوايل تابستان سفارش ساخت قطعات تلسكوپ را به كارخانجات داخلي مي‌دهيم. 

 

گزارش از ایسنا